Zarówno kierowca, jak i wszyscy pasażerowie powinni mieć zapięte pasy bezpieczeństwa w trakcie jazdy samochodem. Niedostosowanie się do tego wymogu grozi mandatem oraz punktami karnymi i nie jest to nic nowego. Przepisy dotyczące zapinania pasów weszły w życie 1983 roku – wówczas dotyczyły tylko osób podróżujących na przednich fotelach i w 1991 roku – dla osób podróżujących z tyłu. Trzeba jednak pamiętać, że niektórzy nie muszą podróżować w pasach. Kto jest zwolniony z tego obowiązku?
Prawo o ruchu drogowym mówi, że osoba kierująca i każda osoba przewożona pojazdem wyposażonym w pasy bezpieczeństwa jest zobowiązana, żeby z nich korzystać. Istnieje jednak dość długa lista wyjątków opisujących sytuacje, w których pasy nie są obowiązkowe, ale mogą być wykorzystywane.
O jakich wyjątkach mowa?
Osoby mające zaświadczenie lekarskie
Bez pasów mogą jeździć osoby mające zaświadczenie lekarskie o przeciwwskazaniu do ich używania. Zaświadczenie jest wydawane w przypadku, gdy istnieje ryzyko, że ucisk pasa lub gwałtowne szarpnięcie spowoduje pogorszenie stanu zdrowia albo utrudni dalsze leczenie. Można je uzyskać m.in. po rozległych zabiegach chirurgicznych w obrębie klatki piersiowej i jamy brzusznej, po wszczepieniu rozrusznika, gdy występują złamania żeber, urazy mostka lub deformacje klatki piersiowej, gdy ma się choroby albo urazy obejmujące kręgosłup, barki lub obręcz piersiową, w przypadku zaawansowanej otyłości brzusznej – gdy pas uciska narządy wewnętrzne, a także przy chorobach neurologicznych objawiających się nadwrażliwością lub silnym bólem.
Zaświadczenie może wystawić lekarz rodzinny albo specjalista, biorąc pod uwagę stan zdrowia pacjenta.
Kobiety w widocznej ciąży
Oprócz tego bez zapiętych pasów mają prawo jeździć również kobiety w widocznej ciąży, u których pasy mogą powodować ucisk. Ciężarnym ze względów bezpieczeństwa zaleca się korzystanie ze specjalnych adapterów, które utrzymują pas biodrowy na odpowiedniej wysokości oraz ustawienie pasa barkowego między piersiami i z boku brzucha.
Osoby wykonujące obowiązki służbowe
Zgodnie z przepisami z niezapiętymi pasami mogą podróżować także osoby wykonujące obowiązki służbowe np.:
– kierujący taksówkami podczas przewożenia pasażerów,
– instruktorzy lub egzaminatorzy podczas szkolenia nowych kierowców albo w trakcie trwania egzaminów,
– zespół medyczny w czasie udzielania pomocy medycznej,
– konwojenci podczas przewożenia wartości pieniężnych.
W powyższych przypadkach chodzi o to, żeby móc szybko zareagować w razie zagrożenia.
Funkcjonariusze służb mundurowych
Kolejną szeroką grupą osób, które mają prawo podróżować bez zapiętych pasów, są funkcjonariusze służb mundurowych podczas przewożenia osoby zatrzymanej lub wykonywania czynności służbowych albo ochronnych. Chodzi m.in. o policjantów, funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służby Wywiadu Wojskowego, Straży Granicznej, Służby Więziennej, Agencji Wywiadu, Służby Ochrony Państwa czy żołnierzy Żandarmerii Wojskowej.
Osoby chore lub niepełnosprawne oraz dzieci w wybranych pojazdach
Oprócz tego do przejazdu bez zapiętych pasów bezpieczeństwa uprawione są osoby chore lub niepełnosprawne przewożone na noszach albo w wózku inwalidzkim, a także dzieci w wieku poniżej 3 lat w trakcie przewozu pojazdem kategorii M2 i M3 – mniejszymi autobusami i busami oraz autokarami i dużymi autobusami miejskimi. Dodatkowo zwolnienie obejmuje również przewóz dzieci na zasadach przewidzianych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego – dzieci do 4 lat na kolanach rodzica lub opiekuna.
